https://journals.law.uj.edu.pl/index.php/forum_prawnicze/issue/feed Forum Prawnicze 2020-05-13T17:46:16+00:00 Sekretariat Redakcji redakcja@forumprawnicze.eu Open Journal Systems <p>Forum Prawnicze ma służyć wzbogacaniu i urozmaicaniu debaty publicznej w podstawowych spra-wach dotyczących naszego państwa oraz rządów prawa. Dwumiesięcznik powstał jako otwarte forum dla wszystkich przedstawicieli nauk prawnych oraz praktyki prawniczej, którzy chcą podejmować zagadnienia istotne dla Polski, naszego społeczeństwa, jej porządku prawnego, jak również miejsca Ojczyzny we wspólnocie europejskiej i światowej. Chcemy zabierać głos w sprawach ważnych i aktualnych, poszukiwać rozwiązań kluczowych dla polskiego prawa i naszego państwa oraz wskazywać w właściwe – naszym przekonaniu – kierunki ich rozwoju. Żywimy szczerą nadzieję ożywić dyskusję prawników z krajów Europy Środkowej, w szczególności Grupy Wyszehradzkiej. Pragniemy wspólnie podejmować refleksję nad tym, jak w konkretnych rozwiązaniach prawnych urzeczywistniać wartości podstawowe, charakterystyczne dla kultury prawnej Zachodu, zakorzenione w prawie rzymskim, dorobku realistycznej filozofii Greków oraz chrześcijańskiej tradycji. Na czele rysuje się tu szacunek dla każdego człowieka i jego godności, zasad solidarności, pomocniczości oraz dobra wspólnego. Chcemy, by wyróżniającym nas&nbsp; wkładem w naukę prawa było ogłaszanie drukiem prac wyróżniających się innowacyjnością metod przyjętych za podstawę refleksji prawniczej.&nbsp;</p> https://journals.law.uj.edu.pl/index.php/forum_prawnicze/article/view/303 Sprawiedliwość społeczna – człowiek i wspólnota w świetle prawa i społecznej nauki Kościoła 2020-05-13T17:46:16+00:00 Tatiana Chauvin t.chauvin@uw.edu.pl <p>The purpose of the article is to analyze the principle of social justice regualted by the Polish constitution as a category of legal language, the legal principle and the principle on which Catholic social teaching is built. Both in the opinion of the doctrine and the jurisprudence, clear references to claims in the field of Christian morality are visible. A man as a person (according to UDHR - All human beings are born free and equal in dignity and rights) should be supported by the community, including the state, especially if it belongs to the category of weaker or excluded entities. At the same time, however, as a member of this community he must adopt an active attitude, acting for the benefit of others. Catholic social teaching perfectly complements legal interpretation with a coherent axiological aspect.</p> 2020-05-11T16:37:59+00:00 ##submission.copyrightStatement## https://journals.law.uj.edu.pl/index.php/forum_prawnicze/article/view/296 Wybrane zagadnienia dotyczące odpowiedzialności rodzicielskiej w razie transgranicznej zmiany miejsca zwykłego pobytu dziecka, którego rodzice żyją w rozłączeniu 2020-05-13T17:46:15+00:00 Michał Wojewoda mwojewoda@wpia.uni.lodz.pl Marcin Kostwiński mkostwinski@wpia.uni.lodz.pl <p>The subject of this study is an attempt to capture and analyse selected issues regarding parental responsibility in the event of a trans-border change of habitual residence of a child whose parents live apart in different countries when parents need to change the existing arrangements concerning their parental responsibilities and, in particular, the existing right of access with regard to the child. For clarification purposes, various problems which are covered by the study have been discussed using a case-study method with Polish-Italian family relations in the background. The main issues raised by the authors relate to the law applicable to parental responsibility as well as jurisdiction, recognition and enforcement of foreign court judgments (including court settlements) in matters of parental responsibility. Some attention is devoted also to the possibility of securing the implementation of court judgments made with regard to the parents’ right of access.</p> 2020-05-11T16:38:59+00:00 ##submission.copyrightStatement## https://journals.law.uj.edu.pl/index.php/forum_prawnicze/article/view/334 Zapewnienie spadkowe na piśmie – rozważania na tle środków dowodowych z przesłuchania stron oraz przysięgi 2020-05-13T17:46:15+00:00 Kamil Grzegorz Wielgus kamil.wielgus@student.uj.edu.pl <p>Tematyką opracowania są zagadnienia związane z kwalifikacją zapewnienia spadkowego, jako środka dowodowego, w kontekście zmian wprowadzonych ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Dotyczyć to będzie zwłaszcza art. 271<sup>1</sup> k.p.c., zgodnie z którym świadek może złożyć swoje zeznania na piśmie przy spełnieniu określonych w nim przesłanek. Wyłania się pytanie dotyczące zakresu tego ostatniego przepisu, w szczególności czy obejmuje on np. środek dowodowy z zeznań stron, a także zapewnienia spadkowego. Analiza tych zagadnień zostanie przeprowadzona przy wykorzystaniu wykładni historycznej i prawnoporównawczej (opierając się o niemiecki i francuski porządek prawny).</p> <p>&nbsp;</p> 2020-05-11T16:40:30+00:00 ##submission.copyrightStatement## https://journals.law.uj.edu.pl/index.php/forum_prawnicze/article/view/314 Wpływ przepisów prawa Unii Europejskiej o badaniach klinicznych produktów leczniczych na polskie prawo karne 2020-05-13T17:46:15+00:00 Małgorzata Gałązka mkinga2@wp.pl <p>Artykuł podnosi problem wpływu przepisów UE dotyczących badań klinicznych produktów leczniczych na polskie prawo karne. Chociaż nie jest to zagadnienie wchodzące w zakres art. 83 Traktaktu o funkcjonowaniu UE, to jego istotne znaczenie wiąże się ze spodziewanym rozpoczęciem stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 536/2014 z 16 kwietnia 2014 r. w sprawie badań klinicznych produktów leczniczych stosowanych u ludzi oraz uchylenia dyrektywy 2001/20/WE. Wpływ prawa UE na prawo karne państw członkowskich w obszarze badań klinicznych opiera się na zasadzie pierwszeństwa. Można wyróżnić trzy kierunki tego oddziaływania dotyczące rozporządzenia 536/2014. Pierwszy polega na wyłączeniu bezprawności czynów z rozdz. XIX k.k. w zakresie wytyczonym przesłankami dopuszczalności badań klinicznych. Drugi może przybrać postać faktycznej depenalizacji zachowań określonych w art. 126a ust. 1 pkt 3-5 p.f. Wskazane dwa skutki mogą nastąpić <em>ex lege</em> wraz z rozpoczęciem stosowania rozporządzenia 536/2014, jeśli wcześniej nie dojdzie do zmian w polskim prawie. Realizacja trzeciego kierunku uzależniona jest od decyzji polskiego ustawodawcy, który ma obowiązek wprowadzenia skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji za naruszenie rozporządzenia 536/2014. Rodzaj tych sankcji pozostawiony jest do uznania państw członkowskich, ale dotychczasowy stan prawny w połączeniu z zasadą asymilacji pozwala przypuszczać, że będą to kary kryminalne.</p> 2020-05-11T16:43:26+00:00 ##submission.copyrightStatement## https://journals.law.uj.edu.pl/index.php/forum_prawnicze/article/view/289 Fikcja zdarzenia historycznego w kontekście zasady skargowości. 2020-05-13T17:46:15+00:00 Witold Zontek witold.zontek@uj.edu.pl <p>Proces karny jest ograniczony aktem oskarżenia wniesionym przez prokuratora. Dokument ten opisuje (lub powinien opisać), co się stało i dlaczego uważa się to za przestępstwo. Jednak, jak to często bywa, wstępny opis przestępstwa w akcie oskarżenia wymaga dalszych modyfikacji w trakcie procesu. Niektóre z tych modyfikacji są dość trywialne (data lub inne cechy ilościowe, miejsce itp.), ale inne, prowadzące do całkowitego przekwalifikowania czynu z aktu oskarżenia (tytułowa kradzież na paserstwo, oszustwo na przywłaszczenie itp.), są dość problematyczne. Według orzecznictwa wszak ani kwalifikacja prawna, ani opis zarzucanego przestępstwa nie są wiążące dla sądu, jedynie „zdarzenie historyczne” stanowiące podstawę faktyczną aktu oskarżenia stanowi granicę dla ewentualnych modyfikacji. Niestety, ostatnie orzeczenia Sądu Najwyższego wydają się być sprzeczne - niektóre akceptują wręcz nieskończone rozszerzenie granic potencjalnych modyfikacji (zdarzenie faktyczne niezależnie od „szerokości” jego zakreślenia), podczas gdy inne postulują ograniczenie takich modyfikacji, twierdząc, że pojęcie „zdarzenia historycznego” nie może być tak ogólne, by de facto umożliwić alternatywne oskarżenie. Czy „zdarzenie historyczne” jako kryterium stało się czystą fikcją? Czy istnieją jakieś ograniczenia dotyczące sposobu konstruowania faktycznego opisu przestępstwa i modyfikacji takiego opisu? Czy istnieją mechanizmy proceduralne zapewniające prawo do obrony w przypadku takich modyfikacji?</p> 2020-05-11T16:44:52+00:00 ##submission.copyrightStatement## https://journals.law.uj.edu.pl/index.php/forum_prawnicze/article/view/304 Wykładnia celowościowa pojęcia „rodzina”. Glosa krytyczna do Wyroku WSA w Szczecinie z dnia 18 stycznia 2018, II SA/Sz 1199/17 2020-05-13T17:46:15+00:00 Tomasz Rakoczy trvip@wp.pl <p>The commented judgement refers to the kind of interpretation of the term “family” in the scope of its members. The choice of interpretation is necessary for examine of possibility of granting the one-time financial support for the birth of the child. The key problem of the case is the question whether the father who does not stay actually with mother and child contains the family. According to the strict interpretation father belongs to the family and his income should be taken into account. WSA decided to use the teleological definition of family which takes into account only members actually forming family and excluded father from community of family. In that way his income is not subject of verification. According to the author of the commented judgement interpretation preferred by WSA is <em>contra-legem</em>, releases father from his futures duties and presents dangerous corruption of system of family law. The father cannot be excluded from the family in any dimension.</p> 2020-05-11T16:45:35+00:00 ##submission.copyrightStatement##